Rixke Rail’s Archives

Accueil > Het Spoor > Infrastructuur > Werkplaats/Depot > De luchtverversing van de werkplaatsen M.A.

De luchtverversing van de werkplaatsen M.A.

J.P. Everaerts.

lundi 23 février 2015, par rixke

Toutes les versions de cet article : [français] [Nederlands]

De bestendige verbetering van de arbeidsproduktiviteit veronderstelt doeltreffende, snelle en zuinige fabricatie- en herstellingsmethodes. Sommige van die methodes gaan gepaard met een overvloedige ontwikkeling van stofdeeltjes, rook, ja zelfs giftige dampen die het gevolg zijn van scheikundige reacties : het “staalkorrelspuiten” van de wagens, het booglassen, de elektrochemische bescherming van de vlakken zijn tweesnijdende messen die, enerzijds, de welvaart van de gemeenschap ten goede komen, maar, anderzijds, de operator te midden van een nieuw gevaar plaatsen.

Ventilator met hoog rendement, die 20.000 m³ lucht per uur verwerkt met een geluidsniveau dat beneden de 80 decibel ligt.

De arbeid heeft ongetwijfeld steeds risico’s met zich gebracht en de lucht in de werkplaatsen was niet altijd zo aangenaam : wij denken hier aan de vuren in de smederijen, aan het aansteken van de stoomlocomotieven, aan de mannen die belast waren met het dichtmaken van steunbouten in een stoomketel die nog tamelijk heet was...

Gelukkig treft onze Maatschappij, die de gezondheid van haar ambachtslui vrijwaart, maatregelen met het oog op het verwijderen van de schadelijke afvalstoffen die het werkmilieu van de arbeiders besmetten ; hiervoor steunt zij op de wetgeving alsmede op de aanbevelingen betreffende de maximaal toegelaten gehalten aan schadelijke produkten.

Er is zelfs beter : het begrip arbeidscomfort schijnt de bovenhand te zullen halen, o.m. in het domein van de luchtverversing, op het begrip van de veiligheid, daar de lucht vaak geruime tijd voor ze schadelijk wordt, onaangenaam is om in te ademen.

Hoe dan ook, inzake arbeidshygiëne, hebben wij absoluut geen achterstand op de industrie en zulks ondanks de bijzondere problemen die o.m. verband houden met de verplichting werkplaatsen te betrekken welke niet voor hun huidige bestemming gebouwd werden : iedereen weet hoe moeilijk het is diesellocomotieven te stallen in onze vroegere stoomlocomotievendepots.

De problemen zouden nog vergemakkelijkt worden indien men ongehinderd, samen met de rook van de diesellocomotieven, een voldoende hoeveelheid lucht kon evacueren om alle resten van verontreiniging af te voeren. Helaas ! het warmteverlies zou alsdan zó aanzienlijk zijn dat niemand bestand zou zijn tegen de koude tocht die ontstaat door de compensatielucht welke in de werkplaats opgezogen wordt, en de voorverwarming van die lucht kan slechts voor uiterst beperkte hoeveelheden overwogen worden.

Een andere hinderpaal is het geluidsniveau van de elektrische ventilators (de enige die doeltreffend zijn, welke ook de atmosferische gesteldheid is). Het geluidsniveau hangt af van de omtreksnelheid van de schoepen en, in mindere mate, van hun vorm. Kleine schoepen met grote snelheid zijn, in dat opzicht, bij het gebruik minder interessant dan ventilators met grote doorsnede die langzaam draaien, zonder nochtans van deze laatste misbruik te maken, want de investeringskosten zouden te hoog oplopen. Een degelijke wisseloplossing wordt bekomen met eenheden van 800 tot 900 mm doormeter, die draaien met een snelheid van 950 t min en 20.000 m³ lucht per uur opzuigen : hun geluidsniveau ligt niet hoger dan ± 80 decibel in onze werkplaatsen, waarvan de akoestische terugkaatsing nochtans betrekkelijk hoog is.

Lascabine uitgerust met twee gekoppelde werkstanden.

Die ventilators worden gewoonlijk in het dak geplaatst, op enige afstand van het ontsnappingspunt van de verontreinigende factoren, en op het traject dat de rook aflegt alvorens de werkplaats te verlaten. Men zal evenwel steeds een min of meer ondoorschijnende zone zien die af en toe geaccentueerd wordt door een zonnestraal die door de glazen ruiten valt. De rook moet toch ergens een uitweg vinden ; het voornaamste is dat hij niet in dikke slierten op manshoogte blijft hangen.

Hieruit blijkt in elk geval dat de algemene luchtverversing nooit een volmaakte oplossing is, en wanneer het mogelijk is, dient steeds de voorkeur te worden gegeven aan het rechtstreeks opvangen van de rook aan de bron zelf.

Zo komt het dat de specialisten verscheidene systemen hebben uitgedacht om de verontreinigingsstoffen op te vangen op de plaats zelf waar ze zich ontwikkelen. Onze werkplaatsen beschikken over een bepaald aantal van die toestellen, waarvan de meest verspreide zijn : de houtzaagselzuigers, de zuigkappen voor het rechtstreeks afvoeren van de rook van diesellocomotieven (te Monceau en Kinkempois) en de lascabines (te Gentbrugge).

De lascabines houden zo wat het midden tussen de algemene luchtverversing en het opvangen aan de bron : deze laatste techniek kan hier moeilijk toegepast worden, want men kan van de lasser, die reeds zijn handen vol heeft met zijn masker en zijn elektrode, toch niet verlangen dat hij bovendien voortdurend een beweegbaar vangtoestel verplaatst en het precies het traject van het laspunt doet volgen. Inderdaad, de minste afwijking tussen de lasstaaf en het vangtoestel zou heel het opzet doen mislukken : de rook zou in de werkplaats ontsnappen zonder dat de lasser het wellicht zou bemerken. Het is dus verkieslijk bestendig een ontsnapping van een zeker percentage van de rook te aanvaarden en meteen de lasser elke bijkomstige, vervelende taak te besparen.

200.031
Deze rookvang, uitgerust met een slang, kan nauwkeurig geplaatst worden op de schoorsteen van de diesellocomotief tijdens het beproeven van de motor.

De lascabine is uitgerust met een goede verlichting en kan worden voorzien van een stel opgehangen gereedschappen. Ze is zo ingesteld dat ze op harmonieuze wijze ingeschakeld wordt in al de behandelingen en bewerkingen die in de werkplaats uitgevoerd worden. Ze is geschilderd in een kleur die zoveel mogelijk de U.V.-stralen opslorpt.

Dat was het dan ! Vanzelfsprekend vergt de luchtverversing de toepassing van verschillende technieken : afvoeren van de rook, verwarming, plaatsen van de ventilators, elektrische aansluiting, wat een nauwe samenwerking en coördinatie in de uitvoering vereist.


Bron : Het Spoor, december 1968