Rixke Rail’s Archives

Accueil > Het Spoor > Geschiedenis > Van Sporeghem Junior > Het spoor van « zestig »

Het spoor van « zestig »

vendredi 23 janvier 2009, par rixke

Toutes les versions de cet article : [français] [Nederlands]

Het smal spoor bleek van meet aan economisch.

Vanaf 1832 waren er sporen van 0,60 m. in het land van Wales. De befaamde lijn van Festiniog bestaat nog steeds.

Paul Decauville

Paul Decauville, die nabij Creil een suikerbietenstokerij exploiteerde, gebruikte vanaf 1867 materieel met een spoorbreedte van 60 voor vervoeren die tot dan toe met de stortkar geschiedden. Een paard dat één ton trok op de weg, kon er zeven trekken op het spoor ! Decauville opende toen een werkplaats voor smalspoormaterieel dat faam verwierf na de uitvinding van het Decauville-spoor met stalen dwarsliggers die aan de sporen waren vastgemaakt. Dat spoor, bestaande uit volledig klaargemaakte vakken, draag- en uiteenneembaar, gemakkelijk te plaatsen, kon worden verplaatst naargelang van de omstandigheden.

Op de Tentoonstelling van Parijs, in 1889, verbond een Decauville-spoorweg het Palais des Machines met de Esplanade des Invalides. In zes maanden werden de drie kilometer van het spoor bereden door 6.342.446 reizigers ! De compound-locomotieven, van het type Mallet, wogen 12 t. en ontwikkelden 85 pk.

Loco., type Mallet, in dienst op de Decauville-spoorweg van de Tentoonstelling van 1889.

Het Decauville-materieel verspreidde zich over heel de wereld en speelde een belangrijke rol in de ontwikkeling van de koloniale spoorwegen. Tijdens militaire expedities in Tunesië, Tonkin en Afghanistan, zag men zeer kleine locomotieven die op de ruggen van olifanten vervoerd werden !

Het Decauville-spoor werd geperfectioneerd door commandant Péchot, die een sterkere metalen dwarsligger uitdacht. Hij realiseerde vervolgens een model van een locomotief van het type « Farlie » dat in feite gevormd was door twee rug aan rug gekoppelde locomotieven met twee schoorstenen en één stoomketel.

Amerikaans loco., met een spoorbreedte van 60, uit de oorlog 1914-18.

Tijdens de eerste wereldoorlog werd het Decauville-materieel op het front gebruikt voor de meest uiteenlopende transporten : water, ravitaillering, munitie, manschappen. Gedurende de slag van Verdun, in 1916, werden er treinstellen, gevormd door wagens met bogies, gesleept door Amerikaanse tenderlocomotieven met drie gekoppelde assen.

Volgens de noodwendigheden gebruikt men Decauville-spoorstaven van 6, 10, 15 en 20 kg. per meter.

Loco. 2-8-2 Mikado van de Vicicongo
Dieselloco met drie assen van de Vicicongo.

Bron : Het Spoor, juni 1965