Homepagina > Het Spoor > Rollend materieel > Wagens > UIC-nummering van het goederenmaterieel

UIC-nummering van het goederenmaterieel

C. Potvin.

donderdag 16 april 2009, door Rixke

Alle versies van dit artikel: [français] [Nederlands]

Algemeenheden

Sedert enkele jaren reeds heeft de Internationale Spoorweg Unie (UIC) een nieuwe nummering voorgeschreven voor het goederenmaterieel van de spoorwegnetten die ze groepeert.

Deze nieuwe gecodeerde nummering was gemotiveerd door duidelijk omlijnde oogmerken :

  • de nummering van het goederenmaterieel op al de bij de UIC aangesloten netten normaliseren ;
  • volledige inlichtingen inwinnen voor elk voertuigtype, ten einde de uitwisseling van technische inlichtingen te vergemakkelijken ;
  • over de mogelijkheid beschikken om sommige problemen betreffende de exploitatie van het materieel aan computers toe te vertrouwen : wagenomloop, opmaken van facturen van vervoerkosten, planning van de periodieke herstelling van de voertuigen ;
  • in die internationale codering elk nieuw begrip in verband met het materieel voor goederenvervoer te kunnen integreren.

Principes van de nieuwe nummering

Eerste identificatie van het goederenmaterieel aan de hand van een lettercode. Het goederenmaterieel werd verdeeld in 12 grote categorieën, waarbij elke categorie aangeduid wordt door een hoofdletter.

Sommige exploitatiekarakteristieken, eigen aan elke van de aldus bepaalde categorieën, werden op hun beurt gecodeerd in de vorm van een kleine letter. Er valt evenwel op te merken dat een zelfde kleine letter verscheidene betekenissen kan hebben die, naargelang van de categorie waarop ze betrekking heeft, totaal verschillen. Voorbeeld :

Eklm Rklm
E = 2-assige open wagen R = platte wagen met bogies
k = minder dan 20 t k = minder dan 40 t
l = niet kipbaar op kop l = zonder rongen
m = minder dan 7,70 m nuttige lengte m = nuttige lengte begrepen tussen 15 en 18 m

Elk type van materieel wordt aldus geïdentificeerd door een lettercode die steeds gevormd wordt ofwel door een hoofdletter alleen, ofwel door een hoofdletter vergezeld van een of meer kleine letters.

Numerieke identificatie van het materieel

Elke lettercode wordt, aan de hand van omzettingstabellen, uitgedrukt in cijfers ten einde het middelste en tevens voornaamste deel van het nummer van de wagen te vormen.

Inderdaad, een voertuig bestemd voor goederenvervoer wordt thans geïdentificeerd door een getal van 12 cijfers. De betekenis ervan is de volgende :

  • de eerste twee cijfers bepalen het stelsel van uitwisseling ;
  • de 2 volgende cijfers dienen voor de identificatie van het eigenaarsnet of van het net dat het voertuig geïmmatriculeerd heeft ;
  • het 5e, 6e, 7e en 8ste cijfer duiden de exploitatiekarakteristieken aan ;
  • het 9e, 10e en 11e cijfer vormen het volgnummer in de reeks ;
  • het 12e en laatste cijfer is een cijfer voor «autocontrole» die de juistheid van het nummer nagaat door toepassing van een mathematische formule ; die controle wordt uitgevoerd door de computer bij het inbrengen van het nummer. Elk onjuist nummer wordt door de computer uitgeworpen.

Aanbrengen van de karakteristieken op de kast van de wagens

Er bestaan twee mogelijkheden om die karakteristieken te schikken naargelang van de voor dat opschrift op de wagen beschikbare oppervlakte.

a) verticale schikking

00 uitwisselingsstelsel

00 eigenaarsnet

b) horizontale schikking

Betekenis van de verschillende groepen van cijfers

Uitwisselingsstelsel (1e en 2e cijfer)

01 a) Stortwagens, gesloten wagens en wagens met opengaand dak, die het kenmerk «EUROP» dragen
b) Platte wagens op 2 assen, die het kenmerk « POOL» dragen
06 Niet-RIV-wagens, verhuurd aan derden P, welke na wederzijds akkoord in internationaal verkeer mogen rijden
10 Niet-RIV-wagens, verhuurd aan derden P, enkel voor binnenverkeer
11 a) NMBS-wagens welke door INTERFRIGO kunnen worden beheerd
b) P-INTERFRIGO-wagens met vaste spoorbreedte
c) Platte wagens op bogies, van 40 t en meer, die het kenmerk «EUROP» dragen
14 P-INTERFRIGO-wagens met veranderlijke spoorbreedte
16 RIV-wagens, verhuurd aan derden P (RIV = goed voor internationaal verkeer)
20 Niet-RIV-wagens, enkel voor binnendienst, NMBS of P
21 a) RlV-NMBS-wagens, op assen of op bogies, maar minder dan 40 t
b) RIV-P-wagens, op assen of op bogies zonder onderscheid van tonnemaat
26 a) Niet-RIV-NMBS-wagens, op assen of op bogies, minder dan 40 t welke na wederzijds akkoord in internationaal verkeer mogen rijden
b) Niet-RIV-P-wagens op assen of op bogies, zonder onderscheid van tonnemaat, welke na wederzijds akkoord in internationaal verkeer mogen rijden
30 Dienst- of bagagewagens
31 RlV-NMBS-wagens, op bogies van 40 ten meer
36 Niet-RIV-NMBS-wagens, op bogies van 40 t en meer, welke na wederzijds akkoord in internationaal verkeer mogen rijden

Vermelding van het eigenaarsnet of van het net dat de immatriculatie gedaan heeft (3e en 4e cijfer)

ADMINISTRATIE Afkorting Codes
Finse Staatsspoorwegen VR 10
Russische Spoorwegen SZD 20
Spoorwegen van de Volksrepubliek Albanië ALB 21
Spoorwegen van de Demokratische Volksrepubliek Korea KRZ 30
Spoorwegen van de Volksrepubliek Mongolië MTZ 31
Spoorwegen van de Demokratische Republiek Viet-Nam DSVN 32
Spoorwegen van de Volksrepubliek China KZD 33
Spoorwegen Raab-Oedenburg-Ebenfurt GYSEV 43
Lokale Spoorwegen van Budapest BHEV 44
Duitse Rijksspoorwegen DR 50
Poolse Staatsspoorwegen PKP 51
Bulgaarse Staatsspoorwegen BDZ 52
Roemeense Spoorwegen CFR 53
Tsjekoslovaakse Staatsspoorwegen CSD 54
Hongaarse Staatsspoorwegen. MAV 55
Spoorwegen van Anzin ANZ 61
Zwitsere Privaat Spoorwegen SP 62
Spoorweg van de Bernse Alpen Bern-Lötschberg-Simplon BLS 63
Spoorwegen van Noord Milaan FNM 64
Rjukan Spoorwegen RJB 65
Internationale Maatschappij «Wagons-Lits» CIWLT 66
Britse Spoorwegen BR 70
Nationaal net der Spaanse Spoorwegen RENFE 71
Yougoslavische Spoorwegen JZ 72
Griekse Staatsspoorwegen CEH 73
Zweedse Staatsspoorwegen SJ 74
Spoorwegen en Havens van de Turkse Staat TCDD 75
Noorse Staatsspoorwegen NSB 76
Duitse Bondsspoorwegen DB 80
Oostenrijkse Bondsspoorwegen OEBB 81
Nationale Maatschappij der Luxemburgse Spoorwegen CFL 82
Italiaanse Staatsspoorwegen FS 83
Nederlandse Spoorwegen NS 84
Zwitserse Bondsspoorwegen... CFF 85
Deense Staatsspoorwegen DSB 86
Nationale Maatschappij van Franse Spoorwegen SNCF 87
Nationale Maatschappij van Belgische Spoorwegen NMBS 88
Portugese Spoorwegen CP 94
Iraanse Spoorwegen RAI 96
Syrische Spoorwegen CFS 97
Libanese Spoorwegen CEL 98
Iraakse Spoorwegen IRR 99

Exploitatiekarakteristieken

het 5e cijfer bepaalt de grote categorie waartoe het voertuig behoort :

0 wagens geïmmatriculeerd door het immatriculerende net en toebehorend aan particulieren
1 wagens van categorie G
2 wagens van categorie H
3 wagens van de categorieën K-O-R
4 wagens van de categorieën L - S
5 wagens van de categorieën E - T
6 wagens van categorie F
7 wagens van categorie U (h) vloeistoffen of gassen
8 wagens van categorie I
9 wagens van categorie U

het 6e, 7e en 8ste cijfer kenmerken exploitatiebijzonderheden (lengte, tonnemaat, vervoerde goederen, enz...), volgens een door de UiC gepubliceerd repertorium ; het aantal mogelijke combinaties van die bijzonderheden is zo groot dat het ons niet mogelijk is ze hier te publiceren ;

het 9e, 10e, 11e en 12e cijfer vormen het volgnummer in de reeks + het controlecijfer.

Voorbeeld van identificatie

Reeksletters

Reeksletters Categorieën van wagens Fundamentale bijzonderheden
maximale ladingen voor wagens met lengte voor wagens met
2 assen bogies 2 assen bogies
E stortwagens. gewoon type kipbaar zijdelings en op kop 20 t of meer 40 t of meer 7,70 m of meer 12 m of meer
F stortwagens, speciaal type 20 t of meer 40 t of meer - -
G gesloten wagen, gewoon type. 8 of meer luchtgaten 20 t of meer 40 t of meer 9 m of meer 15 m of meer
H gesloten wagens, speciaal type 20 t of meer 40 t of meer - -
I koelwagens met middelmatige isolatie, tralievloer en ijsbakken met 3,50 m3 of meer 15 t of meer 30 t of meer 19 m2 minimale oppervl.
K platte wagens met 2 assen, gewoon type, met beweegbare wanden en korte rongen 20 t of meer - meer dan 12 m -
L platte wagens met 2 assen, speciaal type 20 t of meer - - -
R platte wagens met bogies, gewoon type. met kopklapborden en rongen - 40 t of meer - meer dan 18 m
S platte wagens met bogies. speciaal type - 40 t of meer - -
O gemengde wagens, platte stortwagens van het gewoon type, met 2 assen, met klapborden en rongen 20 t of meer - meer dan 12 m -
T met opengaand dak 20 t of meer 40 t of meer - -
U speciale wagens voor vloeibare, gas- of poedervormige produkten en andere wagens die niet in de categorieën F, H, Lof S vallen 20 t of meer 40 t of meer - -

Besluiten

De voornaamste aan deze nummering verbonden voordelen zijn :

  • de normalisering van de identificatie van het goederenmaterieel op internationaal gebied vergemakkelijkt in alle landen, leden van de UIC, het beheer van dat materieel ;
  • het gebruik van het materieel wordt maximaal gegarandeerd en de kennis van de karakteristieken en gebruiksmodaliteiten van elk voertuig maakt een intenser gemeenschappelijke exploitatie mogelijk (Europ-park, Interfrigo-park) ;
  • met deze gecodeerde nummering is het mogelijk het materieel door computers te laten beheren ; ze biedt tevens het voordeel snelle oplossingen te vinden voor problemen in verband met verkeer, exploitatie, herstelling, uitwisseling van allerhande inlichtingen.

Bron: Het Spoor, april 1973